Xã Nam Sách

Từ tư tưởng đề cao việc tự học, ham đọc sách của Chủ tịch Hồ Chí Minh, văn hoá đọc ngày nay tiếp tục được lan toả mạnh mẽ trong môi trường học đường, cụ thể hoá bằng các hoạt động thiết thực, góp phần khơi dậy niềm đam mê đọc sách trong học sinh, xây dựng môi trường giáo dục thân thiện. 

Lan toả văn hoá đọc tại các đơn vị trường học

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn đề cao vai trò của việc học tập và đọc sách trong quá trình hoàn thiện tri thức và nhân sách. Trong bài nói chuyện tại hội nghị chuyên đề sinh viên quốc tế Bác tâm sự: “Về văn hóa tôi chỉ học hết tiểu học, về phổ thông: 17 tuổi tôi mới nhìn thấy ngọn đèn điện đầu tiên, 20 tuổi mới nghe radio lần đầu”. Vậy mà Người đã có một trí tuệ phi thường, một sự hiểu biết đáng khâm phục, như nhà nghiên cứu Vasiliep đã nhận xét: “Hiếm có chính khách nào của thế kỉ XX có thể sánh được với Hồ Chí Minh về trình độ học vấn, tầm hiểu biết rộng lớn và sự thông minh trong cuộc đời”.

Đề đạt được tầm hiểu biết ấy, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã không ngừng học tập, nói đúng hơn là không ngừng tự học. Khi nói chuyện với các đảng viên hoạt động lâu năm, Bác tâm sự: “Tôi năm nay 71 tuổi, ngày nào cũng phải học…không học thì không theo kịp, công việc nó sẽ gạt mình lại ở phía sau”. Nguyên lý và phương thức học được Bác tóm gọn trong mấy câu sau: “Học ở trường, học trong sách vở, học lẫn nhau và học dân”. Việc đọc sách với Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ đơn thuần là để giải trí hay để giải quyết các công việc sự vụ, nâng cao các hiểu biết thông thường mà còn là để phục vụ cách mạng với niềm khao khát tột bậc là “làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành”. Niềm ham muốn khao khát ấy đã đi theo Bác suốt cuộc đời, chi phối mọi hoạt động.

Theo quan điểm của Bác, bất kể làm công việc gì cũng cần phải đọc sách. Người mới học chữ cần đọc để nhớ mặt chữ, người làm Công an cần đọc để nắm tình hình. Những người làm công việc chuyên môn cần phải đọc để nâng cao trình độ. Người làm quản lý lãnh đạo cần phải đọc để quản lý, lãnh đạo tốt hơn. 

Kế thừa và phát huy tư tưởng của Người, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương nhằm phát triển văn hoá đọc trong cộng đồng. Ngày 24/2/2014, Chính phủ đã ký Quyết định số 284/QĐ-TTg lấy ngày 21/4 hàng năm là Ngày Sách Việt Nam. Việc chọn ngày 21/4 là ngày Sách Việt Nam có ý nghĩa rất quan trọng, là thời điểm ra mắt cuốn sách đầu tiên của Việt Nam là cuốn “Đường Kách mệnh” (21/4/1927) của Chủ tịch Hồ Chí Minh - tác phẩm đầu tiên bằng tiếng Việt được in bởi những người thợ in Việt Nam. Năm 2021, Ngày Sách Việt Nam được đổi tên là Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam tại Quyết định số 1862/QĐ-TTg ngày 04 tháng 11 năm 2021 của Thủ tướng Chính phủ về tổ chức Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam. Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam nhằm khuyến khích và phát triển phong trào đọc sách trong cộng đồng, nâng cao nhận thức của nhân dân về ý nghĩa to lớn và tầm quan trọng của việc đọc sách đối với việc phát triển kiến thức, kỹ năng và phát triển tư duy, giáo dục và phát triển bản thân.

Hưởng ứng tinh thần đó, thời gian qua, xã Nam Sách đã tổ chức nhiều hoạt động thiết thực như Ngày hội tri thức năm 2026 với chủ đề “Bay cao cùng STEM - Lan toả văn hoá đọc”, cuộc thi Đại sứ văn hoá đọc, Vẽ tranh theo sách năm 2026, khánh thành công trình “Tủ sách thân thiện”, tham gia Hội thi thiếu nhi vẽ tranh theo sách, báo năm 2026 cấp thành phố,… đã thu hút đông đảo học sinh tham gia.

Học sinh trường THCS Nguyễn Trãi say mê đọc sách tại thư viện trường 

Tại Trường THCS Nguyễn Trãi, thư viện nhà trường hiện có hơn 8.520 quyển sách phong phú về nhiều thể loại. Trong thời đại chuyển đổi số, thầy cô và học sinh nhà trường không chỉ giữ gìn thói quen đọc sách truyền thống tại thư viện mà còn chủ động tiếp cận tri thức qua sách điện tử và học liệu số. Sự kết hợp hài hòa giữa sách in và tài nguyên số không chỉ nâng cao hiệu quả học tập mà còn khơi dậy niềm say mê khám phá tri thức, là “cánh cửa mở” giúp việc đọc trở nên linh hoạt, mọi lúc mọi nơi. Đồng thời là bước chuyển mình mạnh mẽ, hiện đại hóa văn hóa đọc trong nhà trường hôm nay. 

Các đầu sách được yêu thích chủ yếu thuộc tủ sách thiếu nhi, gồm sách kỹ năng sống, “Hạt giống tâm hồn”, sách viết về Bác Hồ, khoa học thường thức… góp phần bồi dưỡng kiến thức và hình thành nhân cách cho học sinh.

Theo cô Đỗ Thị Hồng - giáo viên phụ trách thư viện nhà trường, hưởng ứng Ngày Sách và Văn hoá đọc Việt Nam, thư viện đã triển khai nhiều hoạt động ý nghĩa như trưng bày sách tại phòng đọc, xây dựng tủ sách dùng chung với thông điệp “Góp 1 cuốn sách nhỏ - đọc ngàn cuốn sách hay”, phát động, tham gia các cuộc thi vẽ tranh theo sách, báo, cuộc thi Đại sứ văn hoá đọc năm 2026 do các cấp tổ chức…

Việc khuyến khích học sinh tham gia mượn và đọc sách tại thư viện đã góp phần tạo dựng không gian học tập thân thiện, lành mạnh. Đây không chỉ là nơi giúp các em thư giãn sau những giờ học căng thẳng mà còn mở ra những bài học ý nghĩa từ những câu chuyện, cuốn sách. Qua đó, văn hoá đọc tiếp tục được lan toả sâu rộng trong nhà trường, góp phần hình thành thói quen đọc sách và nuôi dưỡng tâm hồn, tri thức cho học sinh.

Trường THCS Nam Sách trao thưởng cho các học sinh tham gia Ngày hội tri thức năm 2026

Là học sinh đạt giải Nhất tại phần thi “Lan tỏa văn hóa đọc” trong Ngày hội tri thức năm 2026, bạn Phạm Yến Nhi - học sinh lớp 8D - Trường THCS Nam Sách với câu chuyện “Bác Hồ đến thăm trại Kim Đồng” chia sẻ: “Tham gia cuộc thi là một trải nghiệm rất ý nghĩa đối với em. Cuộc thi không chỉ giúp em có cơ hội đọc nhiều sách hơn mà còn giúp em hiểu sâu sắc hơn về giá trị của từng cuốn sách trong cuộc sống. Mỗi trang sách mở ra cho em thêm những kiến thức mới, những bài học hay về cách sống, cách ứng xử và nuôi dưỡng ước mơ của bản thân.

Qua cuộc thi, em nhận ra rằng đọc sách là một thói quen rất cần thiết. Em sẽ tiếp tục duy trì việc đọc sách mỗi ngày và mong muốn sẽ có thêm nhiều hoạt động như thế này để học sinh chúng em có cơ hội học hỏi, phát triển bản thân và lan toả văn hoá đọc trong nhà trường.”

Như vậy, từ tư tưởng đề cao việc đọc sách, tự học của Chủ tịch Hồ Chí Minh, văn hoá đọc ngày nay đã và đang được cụ thể hoá bằng nhiều hoạt động thiết thực trong nhà trường. Việc duy trì và phát triển thói quen đọc sách không chỉ góp phần nâng cao tri thức mà còn bồi dưỡng nhân cách, nuôi dưỡng tâm hồn cho thế hệ trẻ.

Trong bối cảnh chuyển đổi số và sự phát triển mạnh mẽ của các phương tiện giải trí hiện đại, việc khơi dậy và lan toả văn hoá đọc càng trở nên cần thiết. Đây không chỉ là nhiệm vụ của ngành giáo dục mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội, nhằm xây dựng một thế hệ học sinh ham học hỏi, có tri thức, có lý tưởng và khát vọng vươn lên, góp phần xây dựng quê hương, đất nước ngày càng phát triển.

THẢO LY